Tien klassiekers gratis en legaal op je e-reader via Gutenberg en DBNL

Waarom dit legaal is

In Nederland vervalt het auteursrecht zeventig jaar na de dood van de schrijver. Daarna mag iedereen de tekst verspreiden. Project Gutenberg is een van de oudste digitale bibliotheken ter wereld en zet zulke boeken als e-book online, vooral in het Engels maar ook in andere talen. De DBNL, de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren, doet hetzelfde voor Nederlandstalige literatuur, van de middeleeuwen tot nu.

Let wel op bij vertalingen. Een Nederlandse vertaling van Jane Eyre kan nog beschermd zijn, ook al is het origineel dat niet meer. Daarom staan hieronder de Engelse boeken in de oorspronkelijke taal, en de Nederlandse titels van schrijvers die langer dan zeventig jaar geleden overleden.

Tien klassiekers om mee te beginnen

Nederlandstalig

1. Max Havelaar van Multatuli. Het boek uit 1860 over het koloniale bestuur op Java staat in het Nederlands op Project Gutenberg, met een epub en een Kindle-bestand.
2. De kleine Johannes van Frederik van Eeden. Een sprookjesachtige roman over een jongen die de wereld van de natuur in trekt. De DBNL noemt hem bij de titels die als epub te downloaden zijn.
3. Eva van Carry van Bruggen. Een moderne roman uit de jaren twintig over een vrouw die haar eigen leven zoekt. Ook deze staat bij de DBNL als epub.

Engelstalig

4. Pride and Prejudice van Jane Austen. Het ideale eerste Engelse boek, met korte hoofdstukken en veel dialoog.
5. Frankenstein van Mary Shelley. Past precies bij oktober, en korter dan veel mensen denken.
6. Dracula van Bram Stoker. Geschreven in brieven en dagboeken, en daardoor goed te lezen in stukjes voor het slapen.
7. The Adventures of Sherlock Holmes van Arthur Conan Doyle. Losse verhalen, dus perfect voor wie weinig tijd heeft.
8. Jane Eyre van Charlotte Brontë. Een dikke roman voor een hele herfst.
9. The Picture of Dorian Gray van Oscar Wilde. Scherp, grappig en kort.
10. Alice’s Adventures in Wonderland van Lewis Carroll. Ook leuk om voor te lezen, al mis je op een zwart-witscherm wat van de tekeningen.

Wie in het Engels leest, heeft op een e-reader een groot voordeel. Tik op een ouderwets woord en het ingebouwde woordenboek geeft de betekenis. Bij Austen en Brontë scheelt dat veel bladeren.

Welk bestand je downloadt

Op een boekpagina van Project Gutenberg staat een rijtje formaten. Bij Max Havelaar zijn dat onder meer EPUB3, een oudere EPUB, een bestand voor Kindles en een voor oudere Kindles. Kies zo.

• Kobo, Tolino, PocketBook of Boox. Neem EPUB3. Loopt je e-reader al jaren mee en opent hij dat bestand niet goed, neem dan de oudere EPUB.
• Kindle via Send to Kindle. Ook dan kies je EPUB3, want Amazon zet een epub bij het versturen om naar een Kindle-boek.
• Kindle via de kabel. Neem het bestand voor Kindles, en voor een heel oude Kindle het bestand voor oudere Kindles.

Bij de DBNL ga je naar de titel, kies je de uitgave en open je de downloads. Staat er een epub, neem die. Is er alleen een pdf, dan kun je die ook op je e-reader zetten, maar dan lees je een vaste bladspiegel met kleine letters. Dan is het de moeite om eerst te kijken of hetzelfde boek op Gutenberg staat.

Zo zet je het boek over

Op een Kobo

1. Download de epub op je computer.
2. Sluit de Kobo met de kabel aan en tik op het scherm op verbinden.
3. Sleep het bestand naar de Kobo, die als schijf in je verkenner of Finder verschijnt.
4. Werp de Kobo netjes uit. Het boek staat daarna bij je boeken.

Een Kobo leest een gewone epub goed, maar een kepub bladert sneller en toont meer informatie over je voortgang. Hoe je dat omzet, lees je in ons stuk over epub omzetten naar kepub. Bij een klassieker die je een hele herfst leest, is die moeite het wel waard.

Op een Kindle

De makkelijkste route is Send to Kindle. Mail het epub-bestand naar het Send to Kindle-adres van je Kindle, of sleep het in de Send to Kindle-pagina van Amazon in je browser. Na een paar minuten verschijnt het boek op je Kindle en in de Kindle-app. Het mailadres vind je in je Amazon-account bij de instellingen van je apparaten. Zet je eigen mailadres daar ook in de lijst van goedgekeurde afzenders, anders komt er niets aan.

Liever zonder internet, sluit de Kindle dan aan met de kabel en zet het Kindle-bestand van Gutenberg in de map documents.

Waar je nog meer zoekt

Gutenberg en de DBNL zijn niet de enige plekken, maar wel de betrouwbaarste. Een site die nieuwe bestsellers gratis aanbiedt, is niet legaal, hoe mooi hij er ook uitziet. Blijf je bij deze twee, dan weet je zeker dat het klopt. Wij zouden beginnen met een boek dat je op school had moeten lezen en nooit uitlas. Op een e-reader, met grotere letters en een woordenboek erbij, lees je het deze keer misschien wel uit.