Home / Artikelen

Sherlock Holmes lezen op je e-reader: alle verhalen gratis en legaal

Mist boven Londen, een gaslamp die flakkert, en Holmes die aan de manier waarop iemand zijn mouw draagt ziet waar hij vandaan komt. Er zijn weinig boeken die zo goed passen bij een donkere oktoberavond als de verhalen van Arthur Conan Doyle. En het mooie is dat je ze allemaal gratis en legaal op je e-reader zet. Doyle overleed op 7 juli 1930, en omdat het auteursrecht in Nederland zeventig jaar na de dood van de schrijver vervalt, zijn zijn eigen Engelse teksten sinds 2001 van iedereen. De vraag is dus niet of het mag, maar waar je begint en welke versie je kiest.
Vergrootglas op een opengeslagen oud boek bij lamplicht
Foto: Mick Haupt via Unsplash
Inhoudsopgave

Begin niet bij het eerste boek

Dat klinkt vreemd, maar het is het advies dat veel Holmes-lezers geven. Het eerste boek, A Study in Scarlet uit 1887, is een korte roman waarvan de helft zich afspeelt in Amerika, zonder Holmes. Wie daar begint, haakt soms af voordat het echt begint. De korte verhalen zijn een betere ingang. The Adventures of Sherlock Holmes, de eerste bundel, bevat twaalf verhalen van elk een half uur tot drie kwartier lezen, en daar zitten klassiekers tussen als A Scandal in Bohemia en The Speckled Band. Na een paar verhalen weet je of Holmes iets voor je is.

Wil je daarna een echte roman, neem dan The Hound of the Baskervilles. Die speelt zich af op de mistige heide van Dartmoor en is het verhaal dat de meeste mensen kennen, al was het maar van een van de vele verfilmingen.

Alle negen boeken op een rij

Doyle schreef vier romans en vijf bundels met korte verhalen over Holmes, samen zestig verhalen. Ze zijn alle negen te downloaden bij Project Gutenberg en bij Standard Ebooks.

Jaar Titel Soort
1887 A Study in Scarlet roman
1890 The Sign of the Four roman
1892 The Adventures of Sherlock Holmes 12 verhalen
1894 The Memoirs of Sherlock Holmes verhalen
1902 The Hound of the Baskervilles roman
1905 The Return of Sherlock Holmes verhalen
1915 The Valley of Fear roman
1917 His Last Bow verhalen
1927 The Case-Book of Sherlock Holmes verhalen

Eén ding om op te letten. De Memoirs eindigen met The Final Problem, het verhaal waarin Doyle zijn held liet sterven omdat hij er genoeg van had. Lees de Memoirs dus vóór The Hound of the Baskervilles en The Return, anders verklap je jezelf de afloop.

Gutenberg of Standard Ebooks

Beide zijn gratis, en de teksten zijn dezelfde. Het verschil zit in de afwerking. Project Gutenberg is het grote archief, met meerdere versies van elk boek. Voor de Adventures zijn er alleen al vier, waaronder een geïllustreerde. Dat is handig, maar het is soms zoeken welke je moet hebben.

Standard Ebooks neemt teksten uit het publieke domein en maakt er nette e-books van, met verzorgde opmaak, een inhoudsopgave die klopt en een omslag. Ze bieden ook een bestand voor Kobo (kepub) en een voor Kindle (azw3) aan, zodat je niets hoeft om te zetten. Wij zouden voor een eerste kennismaking Standard Ebooks kiezen. Het leest gewoon prettiger.

En in het Nederlands?

Hier wordt het lastiger. Het auteursrecht van Doyle is verlopen, maar een vertaler heeft eigen auteursrecht op zijn vertaling. Moderne Nederlandse vertalingen zijn daarom niet gratis. Er zijn wel twee oude vertalingen te vinden op Gutenberg. Sherlock Holmes, De Agra-Schat is een vertaling van The Sign of the Four, en De dood van Sherlock Holmes, De terugkeer van Sherlock Holmes is een bundel met verhalen uit de Memoirs en The Return. Reken op oude spelling, met woorden als ooren en den. Dat leest even wennen, maar het past eigenlijk wel bij een verhaal met koetsen en gaslampen.

De DBNL heeft twee delen Verzamelde werken uit rond 1930, maar alleen als scans in pdf, en de DBNL meldt zelf dat de tekst mogelijk nog auteursrechtelijk beschermd is. Op een e-reader is een gescande pdf bovendien geen pretje. Wil je een moderne vertaling, zoek dan in de catalogus van de online Bibliotheek. Hoe lenen werkt, lees je in ons stuk over e-books lenen via de Bibliotheek.

Zo zet je ze op je e-reader

Op een Kobo kopieer je het epub- of kepub-bestand via de USB-kabel naar je e-reader, en dan staat het boek na het loskoppelen in je bibliotheek. Een kepub bladert op een Kobo vaak wat sneller. Waarom dat zo is, staat in ons stuk over epub omzetten naar kepub.

Op een Kindle kun je het epub-bestand mailen of uploaden via Send to Kindle, waarna Amazon het omzet. Dat gaat meestal goed. Komt een boek niet aan, dan helpt ons stuk over Send to Kindle dat niet werkt. Het azw3-bestand van Standard Ebooks kun je ook via de USB-kabel in de map documents zetten.

Zin in meer gratis klassiekers voor de herfst? Voor wie het nog wat spannender wil, staan in ons stuk over Edgar Allan Poe de verhalen over Dupin, de speurder die Poe al decennia voor Holmes bedacht en die Holmes in A Study in Scarlet zelf noemt.

Redactie Bluro

Lees meer over onze redactie en werkwijze.